Hier vind je antwoorden op de meest gestelde vragen over onze diensten, producten en algemene informatie. Ons doel is om je zo goed mogelijk te informeren en te helpen bij al je vragen. Mocht je toch nog iets willen weten dat niet op deze pagina staat, aarzel dan niet om contact met ons op te nemen. We staan altijd klaar om je te helpen!

Welkom op de veel-gestelde-vragen-pagina van SHSJZ.nl
Veel gestelde vragen
De SHSJZ is een organisatie die zich richt op het bevorderen van de herdenking van de slachtoffers van de Japanse zeetransporten in Zuidoost-Azië die tijdens de Tweede Wereldoorlog zijn gevallen.
Wat doet de SHSJZ om de herinnering aan slachtoffers van de Japanse zeetransporten levend te houden?
Om de herinneringen aan de slachtoffers van de hellships levend te houden organiseert de SHSJZ ieder jaar rond medio september een herdenking bij het hellship-monument op Landgoed Bronbeek. Daarnaast heeft de SHSJZ een aantal publicaties in de vorm van boeken, lespakketten en video’s laten maken. U vindt ze op deze website bij de pagina Informatiebronnen. Tenslotte heeft de SHSJZ, in samenwerking met het Indisch Herinneringscentrum in Den Haag, een tentoonstelling “Hellships-gevangen op zee” laten maken, momenteel te zien in het Marinemuseum te Den Helder.
De herdenking vindt in 2026 plaats op zondag 13 september bij ons monument op Landgoed Bronbeek. Rond begin juni 2026 worden de details bekendgemaakt, onder andere via deze website. U kunt tegen die tijd plaatsen via deze website reserveren, de toegang is gratis. Na de herdenking vindt er een samenzijn plaats, waarvoor u een maaltijd kunt bestellen, ook dat zal via deze website gaan.
De tentoonstelling bestaat uit een aantal infographics (overzichten waarin een grote hoeveelheid informatie is verwerkt) en neemt u mee langs vier verhalen van slachtoffers en hun nabestaanden. De vier verhalen gaan over de hellships naar Birma-Siam, naar Sumatra en Japan en naar de Molukken. Aan het einde van de tentoonstelling heeft u een goed beeld van gebeurtenissen die tot nu toe nauwelijks deel uitmaken van het discours rond de Tweede Wereldoorlog in Zuidoost-Azië
Als u een verhaal wilt delen, neem dan contact op via ons contactformulier en iemand van ons zal contact met u zoeken.
Nee, dat daar is de SHSJZ niet voor geëquipeerd. Maar voor hulp en begeleiding kunt u zich altijd wenden tot de stichting Pelita via www.pelita.nl of info@pelita.nl
Daar zijn verschillende manieren voor: als u interesse heeft om vrijwilliger te worden (bijvoorbeeld ter ondersteuning van de herdenking, of anderszins), neem dat contact op via ons contactformulier).
Wilt u ons financieel ondersteunen als donateur: rechtsboven op onze website vindt u een oranje doneerkop.
Wilt u het verhaal verder verspreiden, bijvoorbeeld voor klassen op middelbare scholen, neem dan contact op met https://www.gastdocenten.com
Dat kan onder andere via deze website, zie ook de pagina Informatiebronnen. Maar kijk ook eens bij www.onsland.nl, daar treft u heel veel informatie aan.
De verhalen van slachtoffers blijven ons terugbrengen naar de gebeurtenissen van de Tweede Wereldoorlog. Niet alleen helpen de verhalen ons de slachtoffers te herdenken, hun verhalen leren ons waar mensen toe in staat zijn en hoe belangrijk het is om oorlog te voorkomen en vrijheid te verdedigen.
Een Japans Hellship was een schip van de Japanse koopvaardij dat het Japanse leger gebruikte om krijgsgevangenen en Aziatische dwangarbeiders (Romusha’s) te vervoeren. De schepen stonden bekend om de zeer slechte omstandigheden aan boord en de wrede manier waarop de bemanning krijgsgevangenen behandelde. Deze krijgsgevangenen werden tijdens de Tweede Wereldoorlog vanaf de Indonesische archipel, de Filipijnen, Hong Kong en Singapore naar Birma, Siam, Sumatra, De Molukken, Japan, Formosa, Mantsoerije en Korea vervoerd om aldaar gedwongen te werk gesteld te worden.
Tussen de 22.000 en 27.000 geallieerde krijgsgevangenen overleden op zee.
In ieder geval de torpedering van de Junyo Maru op 18 september 1944 in de buurt van Sumatra. Van de ongeveer 6500 krijgsgevangen en Romusha’s hebben er maar 675 man het overleefd.
Dat waren er grofweg 4.
1) van Java naar Singapore voor het werk aan Birma-Siam spoorweg.
2) van Java naar Sumatra voor het werk aan de Pakan Baroe spoorweg.
3) van Java naar de Molukken voor werk aan de vliegvelden.
4) van Java naar Japan voor werk aan de mijnen en in de scheepswerven.
De gevangenen werden opeengepakt in vrachtschepen met weinig frisse lucht, eten of water gedurende reizen die weken duurden. Veel gevangenen overleden aan verstikking, verhongering, uitdroging of dysenterie. Sommige krijgsgevangenen werden, door de hitte, het stof en het gebrek aan zuurstof, voedsel en water, krankzinnig en reageerden niet meer op hun omgeving.
Slachtoffers zijn Romusha’s, en Nederlandse, Amerikaanse, Britse en Australische krijgsgevangenen, geïnterneerde burgers (ook van verschillende nationaliteiten). Romusha’s zijn in groten getale door Japan geronseld. Het is onbekend hoeveel Romusha’s zijn omgekomen, omdat ze niet werden geregistreerd, maar hun aantal is vele malen groter dan die van de omgekomen krijgsgevangenen en burgers.
De geallieerden hadden al vroeg in de oorlog de codes van de Japanse krijgsmacht gekraakt. Het hoofdkwartier van de geallieerden was daarom bekend met het feit dat er zich krijgsgevangenen aan boord van de aan te vallen schepen bevonden. Het had het tot zinken brengen van de schepen, op basis van de strategie, een hogere prioriteit gegeven dan het sparen van de levens van de krijgsgevangenen.
Die zijn er zeker, we nodigen u uit de pagina Informatiebronnen op deze website daarvoor te bezoeken.
In de regel pakten de meeste overlevenden na de oorlog hun leven weer op, vaak pas nadat ze werden gerepatrieerd naar Nederland. Krijgsgevangen militairen kregen verlof of werden meteen weer ingezet in wat nu de post-koloniale oorlog wordt genoemd. Velen begonnen hun ervaringen van de oorlog pas lang na 1945 te vertellen. Een aantal daarvan kunt u in boekvorm terugvinden op deze website op de pagina Informatiebronnen.
De geschiedenis van de Hellships wordt op vele manieren verteld. In de eerste plaats tijdens de jaarlijkse herdenking op het landgoed Bronbeek. Daarnaast middels een aantal boeken, documentaires en films. Een overzicht treft u aan op deze website onder de pagina Informatiebronnen. Een mooie manier om de geschiedenis van Hellships te leren kennen is door een bezoek aan de tentoonstelling “Japanse Hellships, gevangen op zee”, waarvan ook informatie op deze website is te vinden. Tenslotte zal eind 2025 of begin 2026 een boek over de geschiedenis van Nederlandse slachtoffers van de Hellships verschijnen. Op deze website zal daar tzt melding van worden gemaakt.
U kunt uw familielid of naaste opzoeken op de website: www.hellship.nl
Met het ingeven van een persoonsnaam, naam van het hellship of de transportbestemming kunt u. wellicht de gevraagde informatie verkrijgen.
